Geç saatlere kadar uyanık kalan ya da uyku düzeni özellikle düzensiz olan kişilerin kardiyovasküler hastalık geliştirme riskinin daha yüksek olduğu belirtiliyor. Bu sonuç, Journal of the American Heart Association dergisinde yayımlanan bir araştırmaya dayanıyor. Araştırmacılar, kronotipin kardiyovasküler sağlık üzerindeki etkisini incelemek amacıyla Birleşik Krallık’tan 322.000 yetişkinin verilerini yaklaşık 14 yıl boyunca analiz etti. Kronotip, kişinin doğal olarak “gececi” mi yoksa “sabahçı” mı olma eğilimini ifade eder ve bu çalışmaya göre sağlık üzerinde gerçek bir etkiye sahiptir.
Araştırmacılar, gececi kronotipe sahip katılımcılar arasında ilk bağlantıyı tespit etti: Bu kişiler çoğunlukla düzensiz saatlerde yatıyor ve günlük uyku süreleri büyük değişkenlik gösteriyordu. Yatma ve uyanma saatlerinin düzenli olması, sağlıklı bir sirkadiyen ritim kurulmasına yardımcı olur ve bu da sağlık üzerinde olumlu etkiler yaratır. Çalışmada incelenen gececi bireyler ortalama olarak sabaha karşı 02.00 civarında uyuyordu ve kardiyovasküler göstergeleri diğer katılımcılara kıyasla belirgin biçimde daha kötüydü. Düzensiz ve yetersiz uyku, kardiyovasküler hastalık gelişimi için önemli bir risk faktörü olarak öne çıkıyor.
Araştırmacılar, uyku alışkanlıklarının yanı sıra gececi kronotipi sağlık açısından olumsuz başka yaşam tarzı davranışlarıyla da ilişkilendirdi. “Gececi” olarak tanımlanan kişilerin daha sağlıksız beslenme eğilimine sahip olduğu, sigara içme oranlarının daha yüksek olduğu ve fiziksel aktivite düzeylerinin daha düşük olduğu görüldü. Tüm bu faktörler kardiyovasküler sağlığı ciddi biçimde olumsuz etkiler. Bu çalışma gözlemsel nitelikte olduğundan, nedensellik ilişkisi kurulsa da tamamen açıklanmış değildir. Yaşam tarzının kalp sağlığını etkilediği açıktır; ancak düzensiz uyku, geç yatma ve kalp sağlığındaki bozulma arasındaki ilişkinin ayrıntıları hâlâ araştırılmaktadır. Uzmanlar her durumda günde en az 7 ila 8 saat uyunmasını önerir. Gececi kronotipe sahip kişiler ayrıca sabah saatlerinde daha az güneş ışığına maruz kalma eğilimindedir; bu da sirkadiyen ritmin daha da gecikmesine yol açar.
Gececi biriyseniz her şey kaybedilmiş değildir. Araştırmacılar, gececi kronotipe sahip kişilerin yaşam ritmini düzenleyerek kardiyovasküler riskleri azaltabileceğini belirtiyor. Sigara içmemek, düzenli fiziksel aktivite yapmak ve sağlıklı beslenmek bu riskleri önemli ölçüde düşürür. Kronotipi değiştirmek, diğer yaşam tarzı faktörlerine kıyasla çok daha zordur; ancak bu daha kolay yönetilebilen faktörlerin sağlık üzerindeki etkisi de en az onun kadar büyüktür. Geç yatmaya devam ediyorsanız bile, sağlığınız açısından riskleri en aza indirmek için düzenli ve yeterli uyku almaya özen göstermelisiniz.
BU İÇERİK İLK OLARAK GQ FRANCE WEB SİTESİNDE YAYINLANMIŞTIR.
